Wyszukiwarka - Wiadomości z Warmii i Mazur

  • Kanał Elbląski ponownie w grze!

    Kanał Elbląski ponownie w grze!

    Kanał Elbląski jest unikalnym systemem wodnym łączącym zachodniomazurskie (oberlandzkie) jeziora z Zalewem Wiślanym. To najdłuższy kanał żeglugowy w Polsce. Jego oryginalność polega na pokonywaniu 100-metrowej, prawie naturalnie występującej w tym regionie, różnicy poziomów wody przy pomocy zespołu 5 pochylni na odcinku 10 km. Pochylnie są szynowymi urządzeniami wyciągowymi napędzanymi mechanicznie siłą przepływu wody. Pięć pochylni usytuowanych w Buczyńcu, Kątach, Oleśnicy, Jeleniach i Całunach podnosi statki na wielkich platformach podciąganych na linach.

    Ta zabytkowa konstrukcja opiera się wyłącznie na sile wody, co można zaobserwować w jednej z maszynowni. Pokonywane pochylnie mają od 350 do 550 metrów długości, a rejs po trawie trwa około 20 minut. Najdłuższy "suchy" odcinek znajduje się w Buczyńcu.

    Ten światowej klasy cud sztuki hydrotechnicznej zaprojektowany został przez pruskiego inżyniera Georga Jacoba Steenke w drugiej ćwierci XIX w celu gospodarczego połączenia wodnego Prus Wschodnich z Bałtykiem.
    Kanał wiele lat czekał na rozpoczęcie budowy, która ostatecznie ruszyła z końcem października 1844 r. Odcinek Elbląg - Ostróda otwarto oficjalnie dopiero z końcem sierpnia 1860 r., wraz z oddaniem do użytku ostatniej wówczas pochylni w Buczyńcu, choć pierwszy statek parowy z Miłomłyna  do Ostródy dopłynął już ponoć w 1856 r.

    Ostatni odcinek systemu kanałów, idący z Ostródy do Starych Jabłonek, przez Jezioro Pauzeńskie oraz jeziora Szeląg Wielki i Szeląg Mały, wybudowano około 1873 r. Niemal równoległe uruchomienie (1872) konkurencyjnej linii kolejowej osłabiło gospodarcze znaczenie kanału. Początkowo służył on głównie transportowi płodów rolnych, drewna i artykułów przemysłowych, jednak od 1912 r. kanał rozpoczął pełnić również funkcje wybitnie turystyczne.

    Działania wojenne 1945 r. spowodowały poważne uszkodzenia techniczne urządzeń kanału. W 1947 r. ponownie udrożniono kanał, na którym Żegluga Gdańska rok później wznowiła regularne rejsy pasażerskie. Po latach użytkowania była potrzebna rewitalizacja, którą przeprowadzono w latach 2013 – 2015. Przez te dwa lata Kanał Elbląski był nieczynny. W tym okresie wyremontowano pięć pochylni, w tym maszynownie z urządzeniami, torowiska, filary i wozy. Wykonano nabrzeża cumownicze na każdej pochylni. Wybudowano Izbę Historii w Buczyńcu wraz z parkingiem. Wyremontowano 4 śluzy. Wartość inwestycji wyniosła 115 mln. zł, z czego dofinansowanie unijne wyniosło 48 439 800 zł.

    Obecnie na Kanale pływają następujący operatorzy:

    1.     Żegluga Elbląska  -  www.zegluga.com.pl
    2.     Przewozy Pasażerskie Statek Cyranka F.H.U. Krzysztof Rojewski -  www.statki.ostroda.pl
    3.     Statek Bursztyn - www.statkiempotrawie.com
    4.     Statek Zefir – www.zefir.ostroda.pl

    Najciekawszy jest odcinek z 5 pochylniami (Buczyniec – Elbląg, Elbląg – Buczyniec).
    W takim przypadku rejs trwa około 4 godzin i 40 minut.
    Można skorzystać z podstawianego autobusu i wrócić do miejsca rozpoczęcia.
    Warto jest również odwiedzić muzeum w Buczyńcu.
    Inną opcją jest rejs po jednej pochylni w Buczyńcu, na której statek znajduje się 15-20 minut. Cała podróż trwa około jednej godziny. Ponadto można pływać po innych odcinkach kanału.

    Rejs po pochylniach jest niezapomnianym przeżyciem, a statek na trawie na długo pozostanie w pamięci.


    Źródło: ROT Olsztyn
    Fot. www.zegluga.com.pl

Zdjęcia