Atrakcyjne miejsca Warmii i Mazur - Wilczy Szaniec w Gierłoży

W podmokłym, ciemnym lesie, w nieco tajemniczej scenerii co jakiś czas migają między drzewami dziwne, szare głazy. Ich monstrualne rozmiary i kanciaste kształty sugerują dzieło człowieka. I tak jest w istocie: te wielkie schrony to pozostałości tajnej kwatery Adolfa Hitlera, nazwanej „Wilczy Szaniec”.

Miejsce do budowy obiektu wybrano starannie. Prusy Wschodnie były zbyt oddalone od zachodniego teatru wojny, by dolecieć tu mogły ówczesne bombowce. Z kolei od wschodu okolice Kętrzyna zabezpieczone były rozległym systemem umocnień Giżyckiego Rejonu Umocnionego.

Oddalenie od dużych centrów miejskich sprzyjało zachowaniu tajności. Gierłoż była też położona blisko granicy z ZSRR, ustanowionej po rozbiorze Polski we wrześniu 1939 roku, dlatego w chwili wybuchu planowanej wojny z Rosją Radziecką stała się ważnym centrum dowodzenia.

Budowę bunkrów rozpoczęto w 1940 roku. W czasie wojny kwaterę rozbudowywano, dodając kolejne schrony i wzmacniając już istniejące – wciąż pogrubiane były strop  i ściany głównych bunkrów.

Wilczy Szaniec, czyli Wolfsschanze, podzielony był na trzy strefy bezpieczeństwa, otoczone pierścieniami zasieków i pól minowych. Zewnętrzna, III Strefa obejmowała schrony i umocnienia broniące dostępu do kwatery.

Strefa II, znajdująca się po południowej stronie drogi i linii kolejowej przecinającej las, była przeznaczona dla sztabów różnych rodzajów wojsk i na wielki, podwójny schron przeciwlotniczy.

Najważniejsza Strefa I znajdowała się po północnej stronie linii kolejowej i drogi. Tu wznosił się dziś zrujnowany bunkier Hitlera ze stropem o monstrualnej grubości 8 m.

W sumie we wszystkich strefach, zajmujących 800 ha, mieściło się aż 200 różnych obiektów. W okolicy były ponadto dwa lotniska, a cała kwatera miała własną elektrownię, wodociągi, centrale dalekopisów, dworzec kolejowy i ciepłownię. Główne obiekty, a zwłaszcza bunkry, były zakamuflowane roślinnością i siatkami maskującymi.

Najważniejsze części kwatery – Strefy I i II – są obecnie udostępniane do zwiedzania w ramach trasy turystycznej.

Wilcze Gniazdo
Gierłoż
tel.: 89 752 44 29
e-mail: kontakt@wolfsschanze.pl
www.wolfsschanze.pl

Większość bunkrów jest zniszczona lub poważnie uszkodzona. Nie jest to efekt walk z Armią Czerwoną, Niemcy wycofali się stąd w styczniu 1945 roku, niszcząc schrony i zabudowania i nie próbując nawet się bronić. Pozostałości i ruiny bunkrów zewnętrznej III strefy Wilczego Szańca rozrzucone są na rozległym terenie podmokłego lasu wokół trasy turystycznej.

Dotarcie do nich jest możliwe, choć wiele jest trudno dostępnych i bardzo zarośniętych gęstwiną chaszczy i pokrzyw.

Zapraszamy także do odwiedzenia strony internetowej www.wolfsschanze.pl

O Wilczym Szańcu również na naszej stronie w dziale KULTURA oraz ROZRYWKA

Źródło: Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego Departament Turystyki. Wyd. "Szlak Fortyfikacji"
Fot.
Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego Departament Turystyki. Wyd. "Szlak Fortyfikacji"