Atrakcyjne miejsca Warmii i Mazur - Gotycki Zamek (Działdowo)

Działdowo oddalone jest na południowy zachód o ponad 20 km od Nidzicy.  Choć miasto jest znane głównie jako węzeł kolejowy, ma też kilka ciekawych zabytków, a wśród nich krzyżacki zamek.

Rynek miasta i sąsiadujące uliczki zachęcają do krótkiej przechadzki. W 1410 roku Działdowo, położone w sąsiedztwie granicy państwa zakonnego z Mazowszem, zostało 11 lipca zajęte przez wojska Jagiełły. Rok przed tymi wydarzeniami, po wypowiedzeniu Polsce wojny przez zakon, miasto spustoszył książę mazowiecki Janusz I Starszy.

Zarówno przedtem, jak i w późniejszym czasie Działdowo – miejscowość nadgraniczna – kilkakrotnie ucierpiało od najazdów. Założone zostało, podobnie jak większość miast na Warmii i Mazurach, jako osada rzemieślnicza przy budowanym od 1340 roku krzyżackim zamku. Prawa miejskie zyskało w 1344 roku. Mimo iż Działdowo pozostawało w granicach najpierw państwa zakonnego, a potem Prus i Niemiec, okolice zamieszkiwali głównie polscy osadnicy z Mazowsza. Dzięki temu po odzyskaniu przez Polskę niepodległości miejscowość włączono w jej granice w 1920 roku jako jedyne mazurskie miasto. Stara część Działdowa ma zachowany charakterystyczny dla miast zakładanych przez Krzyżaków układ urbanistyczny. W zabudowie przecinających się pod kątem prostym uliczek przeważają kamieniczki, zbudowane po wielkim pożarze miasta pod koniec XVIII wieku.

Centrum miasta to plac Mickiewicza, czyli dawny rynek, ze stojącym na środku późnobarokowym ratuszem, pochodzącym z 1796 roku. Malowniczą, niską bryłę z attykami i niewielką wieżyczką nad łamanym dachem wspierają masywne szkarpy.

Budynek przed przystąpieniem do realizacji inwestycji pod nazwą „Adaptacja budynku Ratusza w Działdowie na Interaktywne Muzeum Państwa Krzyżackiego wraz z zagospodarowaniem otoczenia” posiadał trzy wejścia, jedno od frontu, prowadzące do holu głównego oraz dwa po jego bokach. Na skutek  przeprowadzonych prac budowlanych,  w 2012 roku, przez niewielki dziedziniec zrealizowano czwarte wejście, wiodące do sal ekspozycyjnych nowoczesnej placówki muzealnej nazwanej  Interaktywnym Muzeum Państwa Krzyżackiego w Działdowie.

W pobliżu rynku stoi kościół Podwyższenia Krzyża Świętego. Wzniesiony w XIV wieku, był wielokrotnie przebudowywany – ostatni raz w latach międzywojennych, gdy nadano mu charakter neobarokowy. Na wschód od rynku na niewysokim wzgórzu stoi zamek krzyżacki. Gmach składał się niegdyś z niewielkiego zamku górnego z dziedzińcem zamkniętym czworobokiem budynków z dwoma wysokimi wieżami oraz rozległego przedzamcza. Do dziś z murów i baszt zamku górnego przetrwały tylko fundamenty, natomiast w całości ocalał główny budynek mieszkalny, czyli południowe skrzydło.

Smukłość gmachu podkreślajągotyckie szczyty ze ślepymi blendami arkadowymi. Wnętrz nie można zwiedzać, natomiast w dni powszednie dostępny jest dziedziniec zamku górnego. Dobudowane w ostatnich latach skrzydło zachodnie odstaje do gotyckiej architektury. Mieści się w nim urząd miejski. Zmierzając dalej szlakiem z Działdowa ku Lidzbarkowi, możemy odbić na chwilę do Płośnicy. W niedużej miejscowości, oddalonej o 4 km na północ od szosy Działdowo–Lidzbark, stoi zabytkowy kościół św. Barbary. Niską nawę poprzedza dzwonnica z kwadratowym parterem o konstrukcji szkieletowej z węższą, drewnianą nadbudówką. Świątynię, która od XVI wieku aż do końca II wojny światowej służyła ewangelikom, zbudowano w 1404 roku. Później kilkakrotnie ją przebudowywano.

Informacje o zamku krzyżackim w Działdowie również na naszej stronie w dziale KULTURA .
Natomiast o Działdowie można przeczytać w dziale REGION

Przydatne strony:
Powiat Działdowo

Źródło: Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego Departament Turystyki, Wyd. "Wokół Grunwaldu"
Fot. Urząd Marszałkowski Województwa Warmińsko-Mazurskiego Departament Turystyki, Wyd. "Wokół Grunwaldu"
Fot. GEP Chroszcz
Fot. Interaktywne Muzeum Państwa Krzyżackiego w Działdowie